 |
Moederdag in het weekend
|
21 Oktober 2011 | 18:08:27
|
Moederdag in het
weekend telt niet.
Maandag 17 oktober is moeder-compensatie dag. Een extra
vrije dag om Moederdag op zaterdag de 15e te compenseren. Dat betekent een lang
weekend.
Noodgedwongen ben ik meegegaan met Margriet Sacranie, oud consul en onze
steun en toeverlaat in Malawi, naar haar paradijs aan Lake Malawi. Je moet toch
wat. Dat was geen straf.
Haar dochter Malajka was daar ook met haar vriend
Julien, Welshman en butterfly expert. Iemand die heel Afrika
met zijn vangnetje afstruint op zoek naar butterflies.
Hij heeft zelf achtien nieuwe species ontdekt. En kan er zo boeiend over
vertellen, dat je geneigd bent je baan op te zeggen, een vangnetje te zoeken en
met hem mee te gaan.
Net als ik is hij rugby fanaat. Wales speelde uitgerekend
dit weekend tegen Frankrijk (mijn favoriet) in de halve finale World Champignonships
in Nieuw Zeeland. Frankrijk won met de hakken over de sloot, eigenlijk een
beetje onverdiend, met èèn punt verschil….
Dinsdag weer het harde leven. Met verse diesel (van de
zwarte markt) over de slechtste weg van Malawi naar het Trinity Hospital in het afgelegen Muona. John Wanda, de Chief Clinical Officer ontving ons met open armen. Hij heeft altijd het gevoel dat
zij in dit ziekenhuis vol pathologie een beetje aan hun lot worden overgelaten.
En ze moeten alles zelf oplossen: Veel slachtoffers van krokodillenbeten die het
hebben overleefd, de mango fractures
(kinderen die bij het plukken van de mango’s, voor sommigen in het mango
seizoen vrijwel het enige voedsel, uit de boom vallen), malaria, een scala aan
infecties.
We maken een ronde, bespreken problemen en doen samen een operatie.
Met achterlaten van een welkom setje goede prepareerscharen, pincetten en
klemmen die het doen, ondernemen we in de namiddag onder de bloedhete zon de terugtocht.
John kan er weer even tegen.
De volgende dag is Chiradzulu aan de beurt,
dichter bij Blantyre gelegen en te bereiken over een prachtige asfaltweg. Het
is een mooi, nieuw, met Europees geld gebouwd ziekenhuis. Met Prescot Kamtsitsi
wordt hetzelfde programma uitgevoerd. Hij benadrukt hoeveel ze hebben gehad aan
de trainingen en hoe iedereen er nog dagelijks van profiteert. De directeur
bedankt ons aan het eind voor de meegebrachte pulse oxymeter en bloeddrukmeter.
Op donderdagochtend heb ik een afspraak met professor Eric
Borgstein, chirurg in het grote opleidingsziekenhuis Queen Elisabeth Central Hospital van Blantyre. Hij neemt dankbaar de 5 dozen
met materialen voor het VAC systeem (vacuum systeem voor de behandeling van
moeilijke wonden) in ontvangst en is ook heel blij met het kostbare setje klein
instrumentarium van dr Charles, die het zelf helaas niet meer zal gebruiken.
Eric vertelde dat het nieuwe programma voor training van Clinical Officers in
de chirurgie, COST, in 8 ziekenhuizen in het zuiden van start is gegaan. Hij
vroeg of ik tzt de module basic surgery,
local anesthesia, hernia/scrotal surgery voor mijn rekening zou willen
nemen. Is een mooier vervolg van Tools & Skills waar wij bij betrokken
blijven denkbaar?
Vanaf vrijdag wordt er gepakt en afscheid genomen.
Ik kijk met veel plezier terug op drie weken Malawi en ben
weer extra gemotiveerd.
Dit mogen we niet meer laten liggen!
|
|
|
|
|
Vast is Vast!
|
21 Oktober 2011 | 09:40:22
|
| TIGHT = TIGHT
Vast is vast.
Maar niet
voor de Malawiaan. Die schept er vreugde in om alles extra stevig te fixeren.
Hechtingen voor wonden na
operaties bijvoorbeeld worden maximaal strak aangetrokken. Behalve lelijke
littekens zien we ten gevolge daarvan veel wondgenezingsproblemen.
Ik had na een moeilijke
rit over een abominabele zand-keien-gaten weg weer eens een lekke band
(oorzaak: spijker). En ja, de moeren van het betreffende wiel waren maximaal
vastgedraaid, ze leken wel vastgelast. Ik kreeg er niet één van los en baalde
daar stevig van. Waarom moet dat zo toch altijd? Zoals gebruikelijk stroomde de hulp in de vorm
van vele stoere mannen van alle kanten toe, immers een mogelijkheid om een paar
kwacha’s te verdienen. Het deed me stiekem goed dat niemand een moer los kreeg.
En natuurlijk was ik ook weer blij dat uiteindelijk een enorme bonk muscle werd gevonden die het karwei met
enig gesteun klaarde zonder de schroefdraden af te breken. Want dat is me ook
weleens overkomen.
Vanwege het diesel tekort
was ik aan mijn derde (!) auto toe, een oude Nissan 4 Wheel Drive. Van de
eerste twee auto’s was de tank leeg en met tankstations die al weken droog
staan zoek je dan een andere auto (met brandstof). Daarmee had ik het Kalemba
Hospital, Bangoula, diep in het zuiden (de Lower
Shire) bezocht. Het wordt gerund door de Sisters of our Lady, de Malawiaanse tak van de Zusters van
Amersfoort. Het ziekenhuis is slecht voorzien en ligt in een van de armste
streken van Malawi. Op verzoek van de zusters hebben we een basis cursus
chirurgie ( anesthesie, minor surgery,
sutures and suturing) gegeven die
enthousiast is gevolgd door alle nurses,
mid-wifes, Clinical Officer en Medical Assistant.
Afgelopen zaterdag
spoedde ik me zonder tijd te verliezen naar een plek in Blantyre waar diesel te
krijgen zou zijn. Ik kwam niet ver. Op de High
Way tussen Limbe en Blantyre, het enige stukje vierbaansweg in Malawi, werd
ik aangehouden. Te snel gereden: 65 km/uur (maximum was 60 km/uur!). Dat
betekende een bon van 5.000 Kwacha, 20
EURO, direct te betalen.
Ik had het geld gelukkig bij me, anders was mijn derde
auto in beslag genomen en had ik te voet verder gemoeten.
Jan |
|
|
|
Evaluation South Malawi
|
10 Oktober 2011 | 17:15:29
|
| Donkere wolken in Malawi
Stortbuien met hagel uit donkere wolken.
Dat is wat ik in
Malawi bij mijn aankomst afgelopen woensdag aantrof. In het droge seizoen.
Verbazing alom.
Nu het slechte, natte weer aanhoudt, is het de vraag of er al
gezaaid moet worden.
Ik zal 3 weken in zuid Malawi zijn voor een follow-up en
refreshing visit aan ziekenhuizen waar wij vorige jaren workshops hebben
georganiseerd èn om de container bij broeder Harrie op te ruimen. Broeder
Harrie die al meer dan 40 jaar in Malawi woont en werkt, ontvangt op het
terrein van zijn Montfort Garage al jarenlang containers met hulpgoederen uit
Nederland. In 1 van die containers heeft MALAWI.KOM alle onderwijs- en
trainingsmateriaal en medisch instrumentarium opgeslagen. Helaas houdt Harrie
er eind van dit jaar mee op en zal het garagebedrijf overgaan in andere handen.
Het land wordt ontregeld door een structureel
dieselprobleem. Al weken. Als er ergens weer een voorraadje wordt geleverd, is
het betreffende station in no time geblokkeerd door rijen auto’s en hamsteraars
met honderden grote tonnen. Al voordat je aan de beurt bent is de diesel op. En
ja, de oude Opel stationcar die ik voor de hospitalvisits heb weten te regelen,
rijdt op diesel. Een beetje heb ik wel kunnen doen. De container is opgeschoond.
Met een deel van de inhoud kan ik de ziekenhuizen blij maken.
Vanochtend heb ik
het Mulanje Mission Hospital, het
Mulanje District Hospital en het St. Joseph Hospital in Nguludi bezocht. De
Clinical Officers daar zijn goed bezig. Veel van onze trainingen en spullen
worden in de praktijk gebracht. In Mulanje hebben ze nog bepaald chirurgisch
instrumentarium die ik zo uit onze container kan leveren. Msukwa Chimwemwe van
St. Joseph, Nguludi, een van de beste Clinical Officers is nu in staat om alle
noodzakelijke operaties uit te voeren. Hij heeft om dat optimaal te kunnen doen
nu echt een diathermie apparaat nodig (om bloedvaatjes dicht te kunnen
branden). Please doctor John, can we get
one. In Nederland werkt geen chirurg zonder!
Woensdag en donderdag ga ik naar Kalemba Hospital, Bangula,
diep in het zuiden, het ziekenhuis van de Sisters
of our Lady (zusters van Amersfoort) om een workshop chirurgische basis
technieken te geven.
Dat wil zeggen als ik ergens diesel kan vinden!
|
|
|
|
Malawi.Kom! thanks dr. Madilitsu en dr. Banda for visiting Holland
|
08 Oktober 2011 | 19:05:46
|
Beste lezers,
Na het succes van de gezamenlijk georganiseerde conferentie dinsdag 27 september jl in het Kennemer Gasthuis, zijn onze gasten dr. Madilitsu en dr. Banda afgelopen zaterdag weer vertrokken.
Vele typisch Nederlandse beelden, eten, drinken en andere rijkdom, op hun netvlies meenemend.
Malawikom kijkt terug op een geslaagde conferentie ter afsluiting van de zo succesvolle samenwerking de afgelopen 3 jaar met het Kennemer Gasthuis in het project 'Tools & Skills'.
Bijzonder spijtig was het dat de 'inspirator en motor' en bovenal "onze Charles' er niet bij aanwezig kon zijn.
Het succes van 'zijn' "Tools & Skills" is echter groot geweest de afgelopen jaren. Wij zullen ons de komende jaren verder storten op borging van de behaalde resultaten.
Fantastisch is het dat 'Tools & Skills" vanuit het Queens Hospital Blantyre voor het zuiden wordt overgenomen. Ook ons andere project 'Rotating Surgeon' - waarbij iedere 3 maanden een chirurg namens Malawikom in het Queens werkzaam was de afgelopen 4 jaar- wordt door de Chirurgie van het Queens Hospital voortgezet.
Onze Jan is dan ook afgelopen woensdag wederom naar Malawi afgereisd met nu als eerste doel een evaluatieronde in het zuiden.
We zijn erg benieuwd naar zijn bevindingen. In het Zuiden zijn we nu bijna 2 jaar geleden voor het laatst geweest.
Zoals ook gezegd op de "1e KG World Conference on Malawi " is voor al onze activiteiten de komende jaren geld nodig.
Uw steun blijft van harte welkom en zo nodig.
Voor een betere gezondheidszorg
120189399 t.n.v. Malawikom
Zikomo Malawi!
Namens Malawi.Kom!
Hans Derksen.
|
|
|
|
Steun voor Malawi.Kom!
|
18 Juli 2011 | 17:15:03
|
Beste lezers,
Vanaf deze plek hartelijk dank voor alle steun de afgelopen weken voor onze stichting via de actie van Stichting Specsavers Steunt.
Op het laatst -met twijfelachtige legaliteit- ingehaald en op de 3e plaats geëindigd zodat we net geen steun via deze weg mogen ontvangen.
Bedankt voor al uw inspanningen.
Zikomo,
Namens bestuur Malawi.Kom,
Hans Derksen
|
|
|
|
Stichting Specsavers & Malawi.Kom
|
07 Juni 2011 | 19:20:46
|
|
Beste lezers,
Iedere dag 6x uw stem vanaf 1x internetadres haalt de doelstelling voor onze Stichting Malawi.Kom!
www.stichtingspecsaverssteunt.nl/zaandam/stichting-malawikom!_622
Voor een betere gezondheidszorg voor de Malawianen.
Dank!
Namens Malawi.Kom
Hans Derksen
|
|
|
|
MalawiKom heeft 50.000 stemmen nodig
|
06 Juni 2011 | 19:42:06
|
|
Beste lezers,
“Stichting Specsavers Steunt” steunt onze stichting
Malawi.Kom als wij tot de twee doelen horen waar het meest op wordt gestemd.
Per verkochte bril of verkocht hoortoestel wordt dan het
komend jaar een vast bedrag aan de Stichting gegeven. Hiervoor is het nodig dat
we voor 17 juli minimaal 70.000 stemmen gaan binnen halen.
Aarzel dus niet en neem even de moeite om via
onderstaande link de pagina te bekijken en je stem uit te brengen.
|
|
|
|
Evaluatie Tools & Skills Project
|
18 April 2011 | 17:27:51
|
| En nu consolideren
!
Samengevat is er de afgelopen 6 weken het volgende gebeurd,
alle zijstapjes buiten beschouwing gelaten. Dit wordt dus een saai stukje.
Mooier kunnen we het niet maken, beter wel!
Gecoördineerd door onze Malawiaanse medewerker dr Madalitso
en Jan zijn workshops georganiseerd over de basale opvang van trauma patiënten
in 20 district en missie ziekenhuizen van midden en noord Malawi.
Het totaal aan deelnemers bedroeg 531 (gemiddeld 27 per ziekenhuis) van wie 17
artsen, 135 Clinical Officers (de belangrijkste doelgroep), 58 Medisch Assistenten
en 124 nurses of nurse midwifes. In het noorden waren Hans, Pieter en Jan samen
met 1 of 2 eigen Clinical Officers (CO’s) instructeur; in de ziekenhuizen van
midden Malawi verzorgden een vaste groep van 5 Clinical Officers van het Kamuzu
Central Hospital Lilongwe de presentaties terwijl zij samen met Anja en Rob ook
het instructie / trainingswerk voor hun rekening namen.
In totaal moest daarvoor 6000 km worden afgelegd met
de SIMAVI Toyota cruiser. Dat kostte 4 lekke banden.
In praktisch alle ziekenhuizen werden als equipment ( tools) 1 bloeddrukmeter, 1 of meer pulse
oxymeters + nekkraag + airways (Guedels) achtergelaten en voor elke deelnemer
een geplastificeerd zakkaartje met protocollen voor Basic Trauma Life Support en verbrandingen.
Hiermee is de beoogde serie workshops over basale
chirurgische vaardigheden (Skills) en
basisstrumentarium (Tools) in de
district en missieziekenhuizen van Zuid, Midden en Noord Malawi voltooid en
loopt ook de samenwerking met het Kennemer Gasthuis, die ook voor Malawi zoveel
heeft opgeleverd, ten einde. Evaluatie van de ziekenhuizen in het zuiden eerder
heeft duidelijk gemaakt dat deze workshops het enthousiasme en de motivatie
onder CO’s en verpleegkundigen gunstig beïnvloeden.
Er is een basis gelegd,
maar die verdwijnt snel onder het zand. Voor een blijvend effect is een vervolg
nodig van controle, gerichte bijscholing, training en aanvulling van
instrumentarium. En daarin voorziet het vervolgtraject van het Tools & Skills programma.
Wij gaan dus door, waarbij de kar nu getrokken gaat worden
door de Malawiaanse collegae, Dr Madalitso Maliwichi, Leonard Banza en de CO’s
van Queen Elizabeth Central Hospital en van Kamuzu Central Hospital via de
district outreach programma’s van hun
chirurgische afdelingen. Ter ondersteuning daarvan in materiaal en
trainersaanbod blijft de komende twee jaren een chirurgisch team vanuit
Nederland beschikbaar voor gerichte bezoeken aan district en missie
ziekenhuizen.
Om dit mogelijk te maken en alle trainingswerk van de
afgelopen jaren niet te laten verwelken, is jullie belangstelling en
(financiele) hulp onmisbaar .
Voor iedereen die naar een goed doel op zoek is
waar een donatie het verschil maakt, laat ik graag het bankrekening nummer van
Malawi.kom volgen:
RABO IJmuiden: 120189399 tnv
MALAWI.KOM
Dossier nr.
ANBI beschikking: 51282
|
|
|
|
Laatste workshop zonder RNA
|
16 April 2011 | 10:55:19
|
RNA onmisbaar ?
Kasungu is de meest noordelijke plaats van de Central Region waar wij actief zijn.
Kamuzu Hastings Banda, de eerste president van Malawi kwam er vandaan. Die had
zichzelf indertijd meteen maar President
for life benoemd en hield het land in een ijzeren greep tot zijn 95ste in
1993.
Kasungu dus, ver weg, 130 km, ik heb het geweten, waar in het hele
drukke, rommelige en typisch Afrikaanse ziekenhuis onze laatste workshop op het programma
stond. Zonder Rob en Anja ( RNA), want die hebben afgelopen nacht de
kuierlatten genomen.
Om vier uur vijfenveertig ging de wekker. In je eentje is
dat nog moeilijker dan als je met zijn drieën bent. Onyas bij de Petroda in
zuid Lilongwe en daarna Steve in Kamuzu Central Hospital opgehaald om vervolgens
koers te zetten naar het noorden. Het was een heerlijke tropenochtend. Ondanks
het vroege uur zagen we al veel mensen lopend en fietsend langs de weg, maar
gelukkig nog weinig auto’s. Keurig op tijd voor het ochtend rapport , half
acht, in het Kamuzu District Hospital.
We werden verwacht! De workshop op zich verliep uitstekend. Onyas deed de
presentatie en de 28 deelnemers wierpen zich daarna enthousiast op de oefenpatiënten.
Toch bleken een paar dingen fout te zijn gegaan. De nekkragen ontbraken,
terwijl we er thuis zoveel van hadden. De mensen moesten het doen met de
belofte dat die er ooit zouden komen. Ik had de deelnemers allemaal een mooi Certificate of Attendance in het vooruitzicht gesteld. Maar we bleken er
maar twintig, niet genoeg dus, bij ons te hebben. Bij de uitreiking ontstond een
heuse vechtpartij, zo gewenst zijn die kartonnetjes. De DMO ( District Medical Officer) moest eraan te
pas komen. Tijdens het gestoei om die Certificates
hebben Steve en Onyas al onze spullen bij elkaar gezocht en naar de auto,
onze trouwe SIMAVI cruiser gebracht. Nothing forgotten? Vroeg ik nog. Nothing forgotten! Om 11 uur koersten we
alweer tevreden naar Lilongwe.
Met een hele middag voor me pakte ik thuis mijn handige
kleine laptop uit. De voedingskabel ontbrak. Nergens te vinden. Die kon maar op
één plaats zijn, Kasungu District
Hospital. Mijn eerste reactie, heel Afrikaans, was: jammer, het is niet anders.
De consequenties daarvan drongen al snel tot me door. Geen gemakkelijke
emailuitwisseling meer met het thuisfront, geen stukjes voor het Malawi.kom
journaal, geen verslagen en rapporten. Kortom: onacceptabel.
En zo kwam het dat ik op mijn vrije vrijdagmiddag voor de
tweede keer begon aan de 130
km naar Kasungu. Waar, twee uur later, bleek dat de DMO
had gemeend dat de kleine laptop voedingskabel bij die mooie geschonken pulse
oxymeter hoorde en het snoertje al tijdens het praktische deel van de workshop
met de in dankbaarheid ontvangen bloeddrukmeter, pulse oxymeter en Guedel airways in de doos voor het ziekenhuis had
gepakt. De opluchting overheerste, ik sprong een gat in de lucht.
Gelukkig houdt Anja niet van evalueren. Maar als je alles op
een rijtje zou zetten, zou je bijna gaan denken dat het niet gaat zonder RNA.
|
|
|
|
Beste laatste loodjes
|
14 April 2011 | 19:01:29
|
Het beste voor het laatst
Nog even wat hoogtepunten van de laatste dag.
Want geen dag is gewoon hier, en zo ook vandaag weer niet.
Maar het was weer helemaal leuk, en op de valreep willen we
dit toch nog even met jullie delen.
Ik ben vanmorgen met Jan naar de kliniek van Likuni getogen,
en het was wonderlijk maar waar; de patiënt was nog in het pand, nuchter en
goed bevonden voor OK. Dus genoten van
een staaltje chirurgisch vakwerk van onze dokter, en een meer dan flinke
parotiscyste verwijderd. Het OK pakje niet echt charmant, maar afijn, normen
vervagen hier een beetje.
Afijn; Iedereen blij,
inclusief de zuster, want dit wil je toch niet missen en het is weer eens wat
anders.
Lekker snel ook, Jan had de vaart erin, want we werden
tijdens de lunch verwacht in een prachtig Koreaans hospital De Yang Luke.
Prima locatie daar bij die koreanen , mooi gefasciliteerd,
maar ook hier iedereen blij met onze presentatie en de aderlating van
pulse-oxymeters en tensiemeters, want daar hadden ze toch ook echt behoefte
aan.
Trouwens, over aderlating gesproken….
Het toeval wilde dat ze in de hal bloeddonoren aan het
werven waren voor hun eigen kliniek. Ter plaatse even wat gegevens invullen, hb
checken, RR en gewicht. ( dit laatste was minder, ik presteer het om zelfs in
Malawi niet af te vallen ), maar afijn, dat mocht de pret niet drukken.
Naald er in en tappen maar.
Grote hilariteit bij de mensen daar, zeker omdat ik 5
minuten later bij de presentatie binnenviel, half litertje ( Nzungu) bloed armer.
En nu even aan de borrel en het afscheidsdiner met alle
betrokkenen..
Zal Rob even porren wat te schrijven nu als afsluiting, want
als je denkt dat hij een saai dagje had……vergeet het maar.
Lieve groet Anja
Wat een verhaal hé, van An en na een dag gescheiden van
elkaar zal ik dit verslag afronden met mijn ervaringen op de operatieafdeling
van Kamuzu Central.
Na een uitgebreide overdracht door de anesthetic clinical
officers van de nachtdienst die daadwerkelijk het werk doen waarvan wij in het
KG gewend zijn dat dit gebeurd door anesthesiologen, intensivisten en
anesthesiemedewerkers, kortom het echte werk en daarnaast de opvang op
verschillende afdelingen….
Samen met James zou het programma bestaan uit 3x
thyreoidectomie, hernia ’s en zwellingen her en der maar de dag zou heel anders
verlopen!!
Er was deze week een team van chirurgen en anesthesiologen uit India
die in Malawi opereerden en morgen doorreizen naar Zambia, fantastische
gedachte van die mannen.
Maar goed, op een gegeven moment stuurde James mij naar een
casualty voor ik het wist stond ik infuuszakken omhoog te houden en de
hartmassage over te nemen. Na hard werken bleek dat de patient het niet ging
redden, zij was een vergelijkbaar slachtoffer als die van afgelopen zondag en
helemaal uit Mchinji naar Lilongwe gebracht om ver van haar familie te
overlijden.
Weer terug op OK bij een ander RTA-slachtoffer met meer dan 4 liter bloed in zijn buik
en een gescheurde milt die werd verwijderd. Het bloed liet even op zich wachten
maar ook deze man redde het niet en stierf later op de ICU, door laag Hb [2.1]
en het niet beschikbaar zijn van bloed!!! Bij Onias op OK lag een
RTA-slachtoffer met 2 thoraxdrains die geen inwendige bloedingen leek te hebben
maar wel enorm last van longoedeem. Die moest naar de IC maar die lag vol [slechts
4 bedden in dit immense ziekenhuis] Toch een plekje gevonden maar geen
geschikte apparatuur dus van her en der apparaten en bleken de juiste
connectoren niet voor handen. Na lang zoeken en veel gepruts toch aan
beademingsmachine gekregen, van de OK en die hadden er ook maar 1 dus daarna
moest alles en iedereen met de hand beademd worden. Ik lijk nu aan de
rechterkant een beetje op Popeye.
Er is werkelijk aan alles gebrek, tubes, guedels etc worden
allemaal in de reiniging gedaan en na 10 minuten zijn ze weer klaar voor
gebruik. En dan heb ik het nog niet over de dekens, laken of juist het gebrek
hieraan.
De nog te opereren patiënten zitten gewoon in de gang bij OK
te wachten op hun beurt en na de OK gaan ze naar de uitslaapkamer, 5 bedden
breed en als er een reanimatie is gebeurd dat gewoon naast je zonder gordijntje
er tussen.
Om half 5 werden we overgenomen en was mijn uitermate
bijzondere dag op de OK van het Kamuzu Central Hospital teneiende. Zonder te
hebben gegeten of gedronken vertrok ik met James en Onias naar Madidi voor de
Heppie ouwer als afscheid van onze 3 weken in Malawi.
Het was een geweldige ervaring en een idee voor de
toekomst……
|
|
|
|
|
|
